Tarczyca to mały, ale niezwykle ważny gruczoł, który wpływa na niemal każdy aspekt zdrowia. Jej hormon wpływa na metabolizm, temperaturę ciała, nastrój, wagę i poziom energii. Dlatego, kiedy tarczyca zaczyna działać nieprawidłowo, organizm wysyła sygnały w postaci zmęczenia, osłabienia, problemów z wagą, zimna, depresji, a czasem także problemów skórnych i włosów.
Jednak wielu pacjentów nie zdaje sobie sprawy, że obok leków i suplementów, jedzenie ma ogromne znaczenie. Niektóre produkty mogą osłabiać działanie tarczycy, utrudniać wchłanianie hormonów lub zwiększać stan zapalny. Co gorsza, wielu lekarzy nie informuje o tym pacjentów wprost, a pacjenci dopiero po latach zauważają, że ich energia nadal spada.
1. Soja i produkty sojowe (tofu, mleko sojowe, tempeh)
Soja zawiera związki zwane izoflawonami, które mogą wpływać na wchłanianie jodu i działanie hormonów tarczycy. W przypadku osób z niedoczynnością tarczycy lub problemami z wchłanianiem hormonów, nadmiar soi może pogarszać stan.
Dlaczego to ważne?
- Soja może hamować produkcję hormonów tarczycy
- U niektórych osób zwiększa ryzyko wzdęć i problemów trawiennych
- Może utrudniać przyswajanie leków tarczycowych
Co robić?
Nie musisz całkowicie rezygnować z soi, ale warto ograniczyć jej spożycie i nie łączyć jej z przyjmowaniem leku na tarczycę (zwykle należy zachować 4 godziny przerwy).
2. Gluten (pszenica, żyto, jęczmień)
Gluten może być problemem szczególnie dla osób z autoimmunologiczną chorobą tarczycy, taką jak choroba Hashimoto. U wielu osób gluten nasila stan zapalny i może wywoływać reakcje immunologiczne, które wpływają na tarczycę.
Objawy po spożyciu glutenu mogą obejmować:
- zmęczenie
- wzdęcia
- bóle mięśni
- problemy ze snem
- pogorszenie nastroju
Wskazówka:
Warto spróbować diety bezglutenowej przez 2–4 tygodnie, aby sprawdzić, czy poziom energii się poprawia.
3. Nabiał (mleko, jogurty, sery)
Nabiał jest częstym czynnikiem wywołującym stany zapalne u wielu osób, a stan zapalny to wróg tarczycy. Ponadto u części pacjentów nabiał nasila problemy z jelitami, co wpływa na wchłanianie składników odżywczych.
Dlaczego nabiał jest problematyczny?
- może nasilać stan zapalny
- może powodować alergie lub nietolerancje
- zaburza mikroflorę jelitową
Co możesz zrobić?
Zastąpić nabiał alternatywami roślinnymi (kokos, migdał, owsiane), ale upewnij się, że nie zawierają dużo cukru.
4. Warzywa z rodziny krzyżowych (kapusta, brokuły, kalafior)
Warzywa krzyżowe są bardzo zdrowe, ale w dużych ilościach, zwłaszcza surowe, mogą wpływać na tarczycę, ponieważ zawierają substancje zwane goitrogenami. Mogą one utrudniać wchłanianie jodu, co może wpływać na produkcję hormonów.
Jak je spożywać bez ryzyka?
- gotuj je lub blanszuj (zmniejsza to działanie goitrogenów)
- nie jedz ich w nadmiarze, jeśli masz niedoczynność tarczycy
5. Cukier i słodycze
Cukier to jeden z największych wrogów tarczycy. Wysoki poziom cukru we krwi powoduje:
- stany zapalne
- wahania energii
- przyrost masy ciała
- zaburzenia hormonów
Dlaczego cukier obniża energię?
Początkowo daje szybki zastrzyk energii, ale po chwili następuje spadek i uczucie zmęczenia. Dla osób z problemami tarczycy to szczególnie niekorzystne.
Co robić zamiast słodyczy?
- owoce w umiarkowanej ilości
- orzechy
- ciemna czekolada (mało i rzadko)
6. Kawa i napoje energetyczne (zwłaszcza na pusty żołądek)
Kawa i energetyki mogą maskować objawy zmęczenia, ale jednocześnie:
- zwiększają stres i poziom kortyzolu
- zaburzają sen
- mogą pogarszać wchłanianie hormonów tarczycy
- powodują drżenie, nerwowość, kołatanie serca
Najlepiej:
- ograniczyć kawę do 1 filiżanki dziennie
- nie pić jej na pusty żołądek
- unikać energetyków całkowicie
Podsumowanie
Tarczyca jest bardzo wrażliwa na styl życia i dietę. Jeśli czujesz ciągłe zmęczenie, brak energii, problemy z wagą, zimno, wypadanie włosów lub obniżony nastrój, warto spojrzeć na dietę i wyeliminować produkty, które mogą pogarszać stan tarczycy.
6 produktów, które warto ograniczyć:
- Soja i produkty sojowe
- Gluten
- Nabiał
- Warzywa krzyżowe (surowe, w dużych ilościach)
- Cukier i słodycze
- Kawa i napoje energetyczne
